૧. પ્રાથમિક શાળાઓમાં SCE મૂલ્યાંકન પદ્ધતિ શું છે?
ગુજરાત શૈક્ષણિક સંશોધન અને તાલીમ પરિષદ (GCERT, ગાંધીનગર) દ્વારા પ્રાથમિક અને ઉચ્ચ પ્રાથમિક શાળાઓમાં (ધોરણ ૧ થી ૮) બાળકોના સતત અને સર્વગ્રાહી વિકાસ માટે School-based Comprehensive Evaluation (SCE) પદ્ધતિ અમલમાં મૂકવામાં આવી છે.
આ પદ્ધતિનો મુખ્ય ઉદ્દેશ માત્ર પરંપરાગત વાર્ષિક પરીક્ષાને બદલે બાળકમાં વિષયની સમજ, અધ્યયન નિષ્પત્તિઓ (Learning Outcomes), ભાષાકીય અભિવ્યક્તિ, ગણિત-વિજ્ઞાનના પ્રયોગો અને સહ-અભ્યાસિક કૌશલ્યોનું મૂલ્યાંકન કરવાનો છે.
૨. પત્રક A થી F ની વિગતવાર સમજ
પત્રક - A (રચનાત્મક મૂલ્યાંકન - Formative Assessment)
દરેક વિષયના પ્રકરણો અને અધ્યયન નિષ્પત્તિઓ મુજબ સત્ર દરમિયાન ચાલતી રોજબરોજની વર્ગખંડ પ્રક્રિયાનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવે છે. દરેક વિધાનો સામે ૨ (સંપૂર્ણ સિદ્ધ), ૧ (અંશતઃ સિદ્ધ) અથવા ૦ (મદદની જરૂર) મુજબ નોંધ કરી તેને ૪૦ ગુણમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવે છે.
પત્રક - B (વ્યક્તિત્વ વિકાસ મૂલ્યાંકન - Co-Scholastic)
ધોરણ ૩ થી ૮ ના વિદ્યાર્થીઓના વ્યક્તિત્વ વિકાસના પાસાઓ — જેમ કે નિયમિતતા, વ્યક્તિગત અને વર્ગખંડ સ્વચ્છતા, સહકારની ભાવના, સર્જનાત્મકતા, પર્યાવરણ જાગૃતિ અને રમતગમત — નું પ્રથમ અને દ્વિતીય સત્રમાં મૂલ્યાંકન થાય છે.
પત્રક - C (સંકલિત પરિણામ પત્રક - Consolidated Result Register)
આ શાળાનું સૌથી મહત્વનું વાર્ષિક પત્રક છે. જેમાં પ્રથમ સત્રના ૧૦૦ ગુણ (રચનાત્મક ૪૦ + સ્વ-અધ્યયન ૨૦ + સત્રાંત ૪૦) અને દ્વિતીય સત્રના ૧૦૦ ગુણ મળી કુલ ૨૦૦ ગુણમાંથી વિષયવાર ગુણ, કુલ ગુણ, ટકાવારી અને ગ્રેડ દર્શાવવામાં આવે છે.
પત્રક - E (શાળાકીય સર્વગ્રાહી પ્રગતિ પત્રક - Cumulative Record)
વિદ્યાર્થી ધોરણ ૧ થી ૮ સુધી અભ્યાસ કરે તે દરમિયાનની તેની વાર્ષિક શૈક્ષણિક અને સહ-અભ્યાસિક પ્રગતિનો સળંગ ઇતિહાસ સાચવતું કાયમી પત્રક છે, જે વિદ્યાર્થી શાળા છોડે ત્યારે LC સાથે સહાયક બને છે.
પત્રક - F (વિદ્યાર્થી પ્રગતિ પત્રક - Student Report Card / માર્કશીટ)
વર્ષના અંતે વાલી અને વિદ્યાર્થીને આપવામાં આવતું અધિકૃત પરિણામ પત્રક (Report Card), જેમાં વિષયવાર ગુણ, ગ્રેડ, હાજરીના દિવસો અને વર્ગશિક્ષક તથા આચાર્યના હસ્તાક્ષર હોય છે.
૩. GCERT ગ્રેડિંગ માળખું અને ટકાવારી
| ટકાવારી / ગુણ (૧૦૦ માંથી) | ૨૦૦ ગુણમાંથી ગાળો (વાર્ષિક) | ગ્રેડ | મૂલ્યાંકન અર્થઘટન |
|---|---|---|---|
| 91 થી 100% | 181 થી 200 ગુણ | A1 | શ્રેષ્ઠ (Outstanding) |
| 81 થી 90% | 161 થી 180 ગુણ | A2 | ખૂબ જ ઉત્તમ (Excellent) |
| 71 થી 80% | 141 થી 160 ગુણ | B1 | ઉત્તમ (Very Good) |
| 61 થી 70% | 121 થી 140 ગુણ | B2 | સારું (Good) |
| 51 થી 60% | 101 થી 120 ગુણ | C1 | સંતોષકારક (Satisfactory) |
| 41 થી 50% | 81 થી 100 ગુણ | C2 | મધ્યમ (Fair) |
| 35 થી 40% | 70 થી 80 ગુણ | D | પાસ થવા યોગ્ય (Marginal Pass) |
| 35% કરતા ઓછા | 70 કરતા ઓછા ગુણ | E1 / E2 | ઉપચારાત્મક શિક્ષણની જરૂર |
૪. વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)
પ્રશ્ન ૧: શું ધોરણ ૧ અને ૨ માં પત્રક-C ભરવાનું હોય છે?
જવાબ: ના, ધોરણ ૧ અને ૨ માં ઔપચારિક પરીક્ષાઓ હોતી નથી. તેમાં માત્ર પત્રક-A દ્વારા અવલોકન આધારિત ગ્રેડિંગ થાય છે.
પ્રશ્ન ૨: પત્રક-F માં વિદ્યાર્થીનો ફોટો લગાવવો ફરજિયાત છે?
જવાબ: હા, નવા પરિપત્ર મુજબ પારદર્શિતા અને ચોકસાઈ માટે પત્રક-F રિપોર્ટ કાર્ડમાં વિદ્યાર્થીનો પાસપોર્ટ સાઇઝ ફોટો, APAAR ID અને PEN નંબર દર્શાવવા આગ્રહણીય છે.
ગુણ દાખલ કરો અને આપોઆપ ગ્રેડ, ટકાવારી તથા રેન્ક સાથે પીડીએફ તૈયાર કરો.